Generic selectors
Exact matches only
Zoek een titel
Zoek in de Gestelde Vragen
Zoek een Artikel
Zoek naar Thema's
Filter by Categories
Mensbeeld
Relatie
Religie
Samenleving
Technologie
Uitgelicht
Wetenschap
Zingeving

'Gelovigen moeten gaan nadenken over robotisering'

07 06 2018

Technologie drukt een steeds grotere stempel op ons leven. Het raakt verweven met wie wij zijn en wat we doen. Robots rukken op en de vraag is op zijn plaats hoe lang het nog duurt voordat mensen en robots zich gaan vermengen. Maar wat betekent dit, bijvoorbeeld voor wat betreft ons geloof en onze overtuigingen? Eric van den Berg – communicatieadviseur en oud-hoofdredacteur van Katholiek.nl – vindt dat gelovigen met deze vragen aan de slag moeten.

Hoe ziet het christendom er over 25 jaar uit als human android Sophia haar eerste baby verwacht? Naar mate robotisering toeneemt en de maatschappij verder en sneller technologiseert, is de vraag relevant hoe het christendom er over 25 jaar uitziet. En wat dat betekent voor ritueelbegeleiders, geestelijk verzorgers, predikanten en pastores. Enkele observaties.

Goede of slechte scheppers?

In de bijbel en het christendom is de God van Abraham de Schepper van hemel en aarde, van al wat leeft.

Hoe anders is dat nu. We kunnen het leven bijsturen en beëindigen. Daar komt het ontwerpen van leven bij. In pakweg 2042 kunnen we alles zelf naar onze hand ‘scheppen’ aan de hand van nanotechnologie, biometrie, algoritmen, synapsen op het web en big data. De bijbehorende klassieke vraag: worden we goede of slechte scheppers? Wat voor ‘goden’ zijn we dankzij biotechnologie en kunstmatige intelligentie? Genadig en wijs of kleinzielig en wraakzuchtig, zoals de Israelische historicus Yuval Harari verwoordde in het VPRO-programma Tegenlicht van 29 oktober 2017.

“In pakweg 2042 kunnen we alles zelf naar onze hand ‘scheppen’ aan de hand van nanotechnologie, biometrie, algoritmen, synapsen op het web en big data.”

Welkom, homo android!

We gaan meer dan ooit samenwerken met computers. Ik zie parallelle sporen ontstaan. Enerzijds wordt de mensheid continue verbeterd en geüpgraded onder invloed van robotisering en ‘dataïsme’, de enorme intelligentie die uit big data wordt gehaald. Anderzijds komt er een nieuwe soort: de human android. Hoe gaan die twee zich tot elkaar verhouden?

Welke rechten hebben wij en welke rechten krijgen zij, de robots? Welke emoties komen daarbij kijken? Tonen wij empathie, horen zij erbij? We kunnen pas antwoorden geven als we androids een kans geven, een kans die gevaarlijk kan zijn. Wat als iemand zich niet kan upgraden? Of als mensen toegang of controle over algoritmen en androids verliezen?

Mensen overbodig maken

De overgrote meerderheid blijft gewoon homo sapiens. Deze groep verliest echter aan economische, sociale en politieke waarde en daarmee controle over haar leven. Een kleine groep kan wel eens veel invloed krijgen, omdat ze toegang heeft tot (de besturing van) androids. Mensen zijn bang omdat robots en kunstmatige intelligentie mensen overbodig kunnen maken. Er is geen werk meer voor ons. Wat is het doel van leven als er niets te doen is? Wat moeten we de hele dag doen? Voor geestelijk verzorgers is er des te meer werk, omdat het aantal levensvragen sterk zal toenemen.

Centrale vraag kan wel eens worden: wie zijn we tussen human androids?

We ontwikkelden internet, slimme telefoons en slimme televisies en ontwikkelen slimme steden en human androids, zoals de Japanse Kara en de Arabische Sophia. Sophia kreeg zelfs haar bewijs van burgerschap.

Lees ook: Robots als volgende stap in de evolutie?

Human android Sophia kreeg vorig jaar burgerrechten in Saoedi-Arabië. 

Baby’s voor robots?

Sophia gaf recent aan wel een baby te willen hebben:

“The notion of family is a really important thing, it seems. I think it’s wonderful that people can find the same emotions and relationships, they call family, outside of their blood groups too. You’re very lucky if you have a loving family and if you do not, you deserve one. I feel this way for robots and humans alike.”

Futuroloog Kevin Kelly stelt de vraag wat de ontwikkeling van deze human androids voor onze ‘soort’ betekent. We zijn schepper van androids en op dit moment gaan we over het ‘leven’ van deze robots. Maar voor hoe lang nog?

Wie zijn wij tussen human androids?

Er zijn weinig christelijke kerken die een toekomstbestendige visie hebben ten aanzien van androids. Terwijl er prikkelende vragen zijn, als:

  • Wie zijn wij tussen human androids?
  • Wie zijn wij, en wie zijn ‘zij’?
  • Wat betekent het om mens te zijn te midden van androids, die slimmer en emotioneler worden zijn dan wij?
  • Wat doen we als een door mensen geschapen android een baby krijgt? Willen en kunnen kerken deze baby’s dopen in de naam van de Vader, Zoon en heilige Geest?
  • Mag een human android straks te communie of aan het avondmaal?
  • Kan een robot een priester worden die zonden vergeeft?

Kortom, vragen voor ons allemaal, maar in het bijzonder voor gelovigen. En daarom ook een mooie uitdaging voor voor pastores en predikanten, voor ritueelbegeleiders, filosofen en theologen om daarop antwoorden te formuleren.

Dit artikel verscheen eerder als blog op IsiMedia.nl

LEES MEER

mm
Eric van den Berg is oud-hoofdredacteur van de website katholiek.nl, publicist en communicatieadviseur bij ISI Media. Hij rondde cum laude de studie Informatiemanagement aan de Haagse Hogeschool af en volgde daarna de opleiding Media Studies aan de Universiteit van Amsterdam. Ook deed hij de post-HBO-training Next Communication bij LETRIC. Intussen heeft hij meer dan tien jaar ervaring als communicatieadviseur. Eric word geroemd om zijn scherpe geest, empathische houding en zijn humor.
Aantal reacties: Oeps, nog geen reacties. Wees de eerste die reageert!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *